PT100 ve PT1000 RTD Sensörler – Rezistans Termometreler

Rezistans termometreler, sıcaklık değişimini elektriksel direnç değişimi üzerinden ölçen hassas sıcaklık sensörleridir. Endüstriyel uygulamalarda en yaygın kullanılan RTD sensör tipleri PT100 ve PT1000 platin direnç sensörleridir. Kararlı ölçüm yapıları, tekrarlanabilir sonuçları ve kontrol cihazlarıyla uyumlu çalışmaları sayesinde makine, fırın, tank, boru hattı, laboratuvar, HVAC ve proses otomasyonu uygulamalarında tercih edilir.

Bu kategoride farklı bağlantı yapısı, prob çapı, prob boyu, kablo tipi ve montaj şekline sahip PT100 RTD sensör ve PT1000 sıcaklık sensörü seçenekleri yer alır. Doğru ürün seçimi yapılırken yalnızca sıcaklık aralığı değil; ölçüm hassasiyeti, bağlantı tipi, mekanik yapı, ortam şartları ve kullanılacak kontrol cihazı girişi birlikte değerlendirilmelidir.

RTD Sensör Nedir?

RTD sensörler, metal direnç elemanının sıcaklıkla birlikte değişen direnç değerini ölçerek sıcaklık bilgisini üretir. PT100 ve PT1000 sensörlerde ölçüm elemanı platindir. PT100 sensör 0°C’de 100 Ohm, PT1000 sensör ise 0°C’de 1000 Ohm referans direnç değerine sahiptir.

Piyasada zaman zaman “PT100 termokupl” ifadesi kullanılsa da PT100 teknik olarak termokupl değildir. RTD rezistans termometre sınıfında yer alan platin direnç sensörüdür.

PT100 ve PT1000 Arasındaki Fark

PT100 ve PT1000 sensörler aynı RTD ölçüm prensibine dayanır. Temel fark, 0°C referans direnç değeridir. PT100 sensör 0°C’de 100 Ohm, PT1000 sensör ise 0°C’de 1000 Ohm direnç değerine sahiptir. PT100 endüstriyel proseslerde daha yaygın kullanılırken, PT1000 bazı uygulamalarda daha yüksek sinyal seviyesi ve kablo direnci etkisinin daha sınırlı olması nedeniyle tercih edilebilir.

RTD Sensör Çeşitleri

Uygulama noktasına göre RTD sensörün mekanik yapısı değişir. Bu nedenle seçim yaparken sensörün yalnızca PT100 veya PT1000 olması yeterli değildir; montaj şekli, bağlantı tipi, kablo yapısı ve çalışma ortamı da belirleyici olur.

• Kafalı Tip PT100: Terminal kafalı yapıya sahip RTD sensörlerdir. Tank, boru hattı, kazan, makine ve proses ekipmanlarında saha bağlantısı için kullanılır.
• Bayonet PT100: Yaylı temas yapısıyla kalıp, makine ve plastik enjeksiyon uygulamalarında ölçüm noktasına stabil temas sağlar.
• Özel Tip PT100: Prob çapı, prob boyu, kablo tipi, bağlantı ölçüsü ve sensör sınıfı uygulamaya göre yapılandırılan RTD sensör çözümleridir.

2 Telli, 3 Telli ve 4 Telli PT100 Bağlantısı

RTD sensörlerde bağlantı yapısı ölçüm doğruluğunu doğrudan etkiler. Kablo mesafesi kısa ve hassasiyet beklentisi düşük uygulamalarda 2 telli PT100 tercih edilebilir. Endüstriyel uygulamalarda en yaygın yapı 3 telli PT100 bağlantıdır. Daha yüksek hassasiyet ve kablo direnci kompanzasyonu gereken laboratuvar veya hassas proses uygulamalarında ise 4 telli PT100 bağlantı kullanılır.

PT100 Sensör Seçerken Dikkat Edilecekler

PT100 ile Termokupl Arasındaki Fark

PT100 / RTD sensörler, özellikle düşük ve orta sıcaklık aralıklarında hassas, kararlı ve tekrarlanabilir ölçüm için uygundur. Termokupllar ise daha geniş sıcaklık aralığı, küçük çap ve hızlı tepki gereken uygulamalarda avantaj sağlar. Bu nedenle seçim yapılırken sıcaklık aralığı, hassasiyet beklentisi, mekanik dayanım, kablo mesafesi ve bağlı olduğu kontrol cihazı birlikte değerlendirilmelidir.

PT100 ve PT1000 Fiyat ve Teklif Kriterleri

PT100 sensör fiyatları ve PT1000 RTD sensör fiyatları; sensör tipi, bağlantı yapısı, prob ölçüleri, kılıf malzemesi, kablo tipi, eleman sınıfı ve montaj şekline göre değişir. En doğru teklif için aşağıdaki bilgilerin belirlenmesi gerekir:

1. PT100 veya PT1000 sensör tercihi
2. 2 telli, 3 telli veya 4 telli bağlantı yapısı
3. Prob çapı, prob boyu ve dalma boyu
4. Kablo uzunluğu ve kablo izolasyon tipi
5. Montaj şekli: düz prob, rekor, flanş, bayonet veya kafalı tip
6. Kullanılacak ortam: sıcaklık, basınç, nem, titreşim veya kimyasal etki
7. Kullanılacak gösterge, kontrol cihazı, PLC veya transmitter bilgisi

Sıkça Sorulan Sorular

PT100 ile PT1000 arasındaki temel fark nedir?

PT100 sensör 0°C’de 100 Ohm, PT1000 sensör ise 0°C’de 1000 Ohm direnç değerine sahiptir. Seçim, kontrol cihazı uyumluluğuna, kablo mesafesine ve ölçüm hassasiyeti ihtiyacına göre yapılmalıdır.

3 telli PT100 ne zaman tercih edilir?

3 telli PT100 bağlantı, endüstriyel uygulamalarda kablo direnci etkisini azaltmak için yaygın olarak kullanılır. Kullanılacak cihazın RTD giriş desteği bağlantı seçiminde belirleyicidir.

PT100 termokupl mudur?

Hayır. PT100 teknik olarak termokupl değildir. RTD yani rezistans termometre sınıfında yer alan platin direnç sensörüdür.

Hangi PT100 tipi seçilmelidir?

Tank, boru hattı ve saha bağlantılı proseslerde kafalı tip PT100; kalıp ve makine uygulamalarında bayonet PT100; özel ölçü, özel kablo veya özel bağlantı gereken uygulamalarda özel tip PT100 tercih edilebilir.

Özel ölçü PT100 üretilebilir mi?

Evet. Prob çapı, prob boyu, kablo uzunluğu, bağlantı ölçüsü, kılıf malzemesi ve eleman sınıfı uygulamaya göre yapılandırılabilir.